اسلام آباد:
سپريم ڪورٽ اهم فيصلو جاري ڪندي قرار ڏنو آهي ته سپريم ڪورٽ کي نيب ڪيس ٻڌڻ جو اختيار ناهي.
سپريم ڪورٽ جي جسٽس محمد علي مظهر مختصر فيصلي ۾ ٻڌايو ته نيب ڪيسن ۾ مرڪزي اپيلن ۽ ضمانت واري درخواستن جي ٻڌڻي وفاقي آئيني عدالت ڪندي. نيب قانون جي شق 32 ۽ 32 اي موجب سپريم ڪورٽ جو ڪو به اختيار ناهي.
فيصلي ۾ چيو ويو ته نيب ڪيس آرٽيڪل 175 اي ۽ ايف تحت سمورا ڪيس وفاقي آئيني عدالت ڏانهن منتقل تصور ڪيا ويندا.
واضح رهي ته پي ٽي آءِ باني عمران خان به هاءِ ڪورٽ جي ضمانت واري ڪيس ۾ سپريم ڪورٽ سان رجوع ڪيو هو ۽ رجسٽرار سپريم ڪورٽ اعتراضن سان درخواست واپس ڪري ڇڏي هئي.
سپريم ڪورٽ جي فيصلي کانپوءِ هاڻي وفاقي آئيني عدالت پي ٽي آءِ جي باني جي ضمانت واري ڪيس جي ٻڌڻي ڪندي.
ياد رهي ته سپريم ڪورٽ ۾ نيب ريفرنس جي ٻڌڻي دوران اختيارن جو سوال اٿاريو ويو هو. 5 مارچ 2026 تي نيب قانون ۾ ترميم ڪئي وئي، جنهن موجب اپيل ٻڌڻ جو اختيار نيب قانون جي سيڪشن 32 اي تحت وفاقي آئيني عدالت کي ڏنو ويو.
جسٽس محمد علي مظهر جي سربراهي ۾ 3 رڪني بينچ ڪيس جي ٻڌڻي ڪئي. ان بينچ ۾ جسٽس مسرت هلالي ۽ جسٽس شاهد بلال حسن شامل هئا. ڪيس ۾ درخواستگذار جي وڪيل عباد الرحمان لوڌي سپريم ڪورٽ ۾ ضمانت وارو ڪيس هلائڻ جي حق ۾ دليل ڏنا. درخواستگذار جي وڪيل دليلن ۾ نيب ترميم کانپوءِ 18 مارچ 2026 تي سپريم ڪورٽ ۾ ڪيس ۾ ضمانت منظور ڪرڻ جو حوالو ڏنو هو.
اٽارني جنرل منصور عثمان اعواڻ وفاقي آئيني عدالت ۾ نيب جي مرڪزي اپيل ۽ ضمانتي ڪيس هلائڻ جي حق ۾ دليل ڏنا. اٽارني جنرل جو موقف هو ته ڪيس جو هڪ حصو سپريم ڪورٽ ۽ ٻيو حصو وفاقي آئيني عدالت ۾ نه ٿو هلي سگهي.
ڪيس جي ٻڌڻي ۾ نيب جي وڪيل به وفاقي حڪومت جي موقف جي حمايت ڪئي، جنهن بعد سپريم ڪورٽ جي 3 رڪني بينچ 16 جولاءِ تي فيصلو محفوظ ڪيو هو.
ياد رهي ته پي ٽي آءِ باني جي گهرواري به 190 ملين پائونڊ ڪيس ۾ ضمانت رد ٿيڻ تي سپريم ڪورٽ سان رجوع ڪيو هو ۽ رجسٽرار سپريم ڪورٽ ضمانت رد ڪرڻ خلاف اپيل تي اعتراض واريو هو. اعتراض ۾ چيو ويو ته ضمانت لاءِ وفاقي آئيني عدالت سان رجوع ڪيو وڃي.
30 صفحن جو فيصلو جاري
سپريم ڪورٽ نيب ڪيسن جي دائري اختيار تي ٻڌڻي کانپوءِ 30 صفحن تي ٻڌل فيصلو جاري ڪري ڇڏيو، جنهن ۾ چيو ويو آهي ته نيب جون سموريون فوجداري اپيلون/درخواستن کي آئيني عدالت ڏانهن منتقل ڪيو وڃي.
ٻڌڻي دوران وڪيل سپريم ڪورٽ جي ضمانت واري فيصلي جو حوالو به ڏنو.
سپريم ڪورٽ فيصلي ۾ چيو ته رڳو لاڳاپيل نيب ئي دليل ڏئي سگهي ٿي فيصلي جا دليل ٻڌڻ کان سواءِ. اعتراض اٿارڻ ۾ ناڪامي جي باوجود، قانون پاڻ ٻڌائڻ واري اختيار کي طئي ڪري ٿو. سپريم ڪورٽ وفاقي شرعي عدالت جي فيصلن خلاف اپيلن جي ٻڌڻي ڪري سگهي ٿي. وفاقي آئيني عدالت کي نيب ڪيسن جو اختيار حاصل آهي.
سپريم ڪورٽ جي فيصلي موجب، سپريم ڪورٽ/ سينٽرل اپيلٽ آئيني ڪورٽ طرفان ضمانت جي ٻڌڻي ممڪن ناهي. جيڪڏهن فورمن جو تڪرار ٿيو ته اهو قانون جي خلاف هوندو. هڪ قانوني فورم هڪ درخواست ڪندڙ جي ترجيح يا رضامندي تي ٺاهي نٿو سگهجي ته هو پنهنجي پنهنجي مرضي سان فورم جي خريداري ۾ مشغول ٿي وڃي.
