وچ اوڀر ۾ آمريڪا ۽ ايران جي وچ ۾ وڌندڙ ڇڪتاڻ ۽ آبنائے هرمز ۾ جهازن جي ڇڪتاڻ کي نظر ۾ رکندي فرانس نار ۾ تيل جي ترسيل لاءِ شام کي متبادل راهداري طور استعمال ڪرڻ جو فيصلو ڪيو آهي.
اهو اشارو فرانسيسي پرڏيهي وزير جين نول بارو پاران فرانسيسي ٽي وي چينل تي ڪيو ويو TF1 هڪ انٽرويو ۾. هن چيو ته عالمي مارڪيٽن ۾ تيل ۽ توانائي جي مسلسل فراهمي کي يقيني بڻائڻ لاءِ متبادل توانائي ڪوريڊور جي ضرورت پهرين کان وڌيڪ آهي.
فرانس جي پرڏيهي وزير وڌيڪ چيو ته آبنائے هرمز ۾ تازو آمريڪي ۽ ايراني ڪارروايون هڪ ڀيرو ٻيهر تيل ۽ گئس جي عالمي ترسيل ۾ رڪاوٽون پيدا ڪري ڇڏيون آهن، ان ڪري فرانس متبادل رستن تي غور ڪري رهيو آهي جنهن سان هڪ ئي شپنگ روٽ تي انحصار گهٽجي سگهي.
جين نول بارو جي مطابق آبنائي هرمز جي بندش جي شروعات کان وٺي اسان جي ڪوششن جو هڪ اهم حصو متبادل رستا تيار ڪرڻ رهيو آهي ته جيئن هڪ نقطي تي رڪاوٽ جي صورت ۾ دنيا جي توانائي جي فراهمي متاثر نه ٿئي.
فرانسيسي پرڏيهي وزير جيتوڻيڪ ڪنهن خاص منصوبي يا تجويز ڪيل پائيپ لائين جي تفصيل نه ڏني، پر سندس بيان اهو اشارو ڏنو ته شام مستقبل ۾ نار جي تيل جي نقل و حمل لاء هڪ امڪاني لينڊ ڪوريڊور بڻجي سگهي ٿو.
ياد رهي ته ڪجهه ڏينهن اڳ فرانسيسي صدر ايمنيوئل ميڪرون شام جو دورو ڪيو هو جتي هن شام جي صدر احمد الشريع سان ملاقات ڪئي ۽ ٻنهي ملڪن وچ ۾ اقتصادي، سياسي ۽ علائقائي سهڪار وڌائڻ تي خيالن جي ڏي وٺ ڪئي.
تجزيه نگارن موجب، جيڪڏهن شام ذريعي توانائي جي منتقلي جو منصوبو عمل ۾ اچي ٿو ته اهو نه رڳو آبنائے هرمز تي انحصار گهٽائڻ جي ڪوشش هوندي پر شام جي علائقائي اهميت ۾ به اضافو ٿي سگهي ٿو.
وچ اوڀر جي معاملن کان واقف هڪ تجزيه نگار خدشو ظاهر ڪيو ته شام ۾ سالن کان جاري عدم استحڪام، بنيادي ڍانچي جي تباهي ۽ علائقائي سياسي پيچيدگين سبب اهڙي ڪنهن به منصوبي تي عمل آسان نه هوندو.
ياد رهي ته آمريڪا ۽ ايران جي وچ ۾ تازي ڇڪتاڻ سبب آبنائے هرمز هڪ ڀيرو ٻيهر عالمي ڌيان جو مرڪز بڻيل آهي ڇاڪاڻ ته دنيا جو سڀ کان وڏو تيل ۽ مائع قدرتي گئس ان شپنگ روٽ ذريعي عالمي مارڪيٽن تائين پهچندي آهي ۽ ان گذرگاهن جي بندش سان عالمي توانائي جي قيمتن ۽ سپلاءِ تي خاص اثر پوندا آهن.
