اسلام آباد:
اسٽيٽ بئنڪ جي گورنر جميل احمد چيو آهي ته مرڪزي بئنڪ گذريل ساڍن ٽن سالن دوران مقامي اوپن مارڪيٽ مان 27 ارب ڊالر خريد ڪيا ته جيئن پرڏيهي مٽا سٽا جي ذخيرن ۾ اضافو ٿي سگهي، برآمدات ۾ خاطر خواه اضافو کانسواءِ رزرو وڌائڻ لاءِ مارڪيٽ جي خريداري تي انحصار وڌي رهيو آهي.
ناڻي بابت قومي اسيمبلي جي اسٽينڊنگ ڪميٽي کي بريفنگ ڏيندي اسٽيٽ بئنڪ جي گورنر چيو ته هلندڙ مالي سال جي ٽئين ٽه ماهي ۾ معيشت جي ترقي جي شرح 4 سيڪڙو کان وڌيڪ رهڻ جو اندازو آهي.
جميل احمد موجب، جنوري 2023 کان هن وقت تائين اسٽيٽ بئنڪ اوپن مارڪيٽ مان 27 ارب ڊالرن جا قرض خريد ڪيا، جن مان 4.5 ارب ڊالر رڳو هلندڙ مالي سال ۾ حاصل ڪيا ويا.
اها رقم ان اندازي کان اٽڪل 3 بلين ڊالر وڌيڪ آهي جيڪا گورنر ٻه مهينا اڳ ظاهر ڪئي هئي. هن چيو ته اپريل ۾ 5 ارب ڊالرن جي قرضن جي واپسي باوجود ملڪ جا پرڏيهي مٽا سٽا جا ذخيرا هر هفتي وڌي رهيا آهن ۽ جلد ئي 17 ارب ڊالرن جي حد تائين پهچي ويندا.
اسٽيٽ بئنڪ جي گورنر ۽ ناڻي واري وفاقي وزير محمد اورنگزيب ڪميٽي کي معيشت جي موجوده صورتحال ۽ انٽرنيشنل مانيٽري فنڊ (آءِ ايم ايف) جي هدفن تي عملدرآمد بابت بريفنگ ڏني.
جڏهن ته اسٽينڊنگ ڪميٽي جي چيئرمين سيد نويد قمر قومي اسيمبلي جي ميمبر جاويد حنيف کي سوال پڇڻ جي اجازت نه ڏني ته پاڪستان گڏيل عرب امارات جي 3.5 بلين ڊالرن جي قرض جي ادائيگي لاءِ سعودي عرب کان 3 ارب ڊالرن جي نئين قرض تي سود جي شرح مقرر ڪئي آهي.
ماهرن جو چوڻ آهي ته مارڪيٽ مان ڊالر جي وڏي خريداري رپئي کي دٻاءُ ۾ رکيو، ڇاڪاڻ ته مقامي ڪرنسي نسبتاً مضبوط ٿي سگهي ٿي جيڪڏهن اها خريداري نه ٿئي ها.
اها صورتحال ان ڳالهه جي به عڪاسي ڪري ٿي ته آءِ ايم ايف پروگرام گهربل غير قرضي سيڙپڪاري ۽ پرڏيهي مٽاسٽا جي آمدني کي وڌائڻ ۾ ڪامياب نه ٿيو آهي.
اسٽيٽ بئنڪ وٽ هن وقت اٽڪل 16 بلين ڊالرز جا ذخيرا آهن، جن ۾ سعودي عرب ۽ چين جا 12 بلين ڊالر ڪيش ڊيپوزٽس شامل آهن.
ناڻي واري وزير محمد اورنگزيب ڪميٽي کي ٻڌايو ته پاڪستان کي چين کان پانڊا بانڊز جاري ڪرڻ جي حتمي ريگيوليٽري منظوري به ملي وئي آهي جنهن کانپوءِ ايندڙ 10 ڏينهن ۾ 250 ملين ڊالر جا بانڊ جاري ڪيا ويندا.
اسٽيٽ بئنڪ جي گورنر چيو ته معيشت بهتر ٿي رهي آهي ۽ جنوري کان مارچ جي ٽه ماهي ۾ ترقي جي شرح 4 سيڪڙو کان مٿي رهڻ جو امڪان آهي. هن تسليم ڪيو ته وچ اوڀر جي ڇڪتاڻ جا ڪجهه معاشي اثر پوندا پر مجموعي ترقي جي شرح گذريل مالي سال جي 3.1 سيڪڙو کان بهتر رهندي.
اسيمبلي ميمبر جاويد حنيف سوال ڪيو ته تيل جي قيمتن سبب مهانگائي تي ضابطو آڻڻ لاءِ شرح سود ۾ واڌ ڇو ڪئي وئي؟
ان تي جميل احمد چيو ته توانائي جون قيمتون مهانگائي جو وڏو سبب بڻجي رهيون آهن جڏهن ته بنيادي مهانگائي به وڌي رهي آهي. هن چيو ته مهانگائي 6 کان 8 سيڪڙو جي هدف کي نظر ۾ رکندي مانيٽري پاليسي ڪميٽي محتاط فيصلو ڪيو.
محمد اورنگزيب ڪميٽي کي ٻڌايو ته وچ اوڀر ۾ جنگ جي باوجود حڪومت بنيادي بجيٽ سرپلس ۽ بجيٽ خساري جا هدف حاصل ڪرڻ جي رستي تي هلي رهي آهي.
ناڻي واري وزير موجب اپريل ۾ ايڪسپورٽ ۽ ترسيل ٻنهي ۾ اضافو رڪارڊ ڪيو ويو. جڏهن ته پاڪستان جي شماريات بيورو جي انگن اکرن موجب، جولاءِ کان اپريل جي برآمدات سالياني بنيادن تي 1.7 بلين ڊالر کان گهٽجي 25.2 بلين ڊالر ٿي وئي.
محمد اورنگزيب چيو ته وچ اوڀر جي ڇڪتاڻ باوجود پاڪستان جي پرڏيهي کاتن تي فوري طور تي ناڪاري اثر نه پيو ۽ جيڪڏهن مئي ۽ جون تائين جنگ جاري رهي ته هلندڙ مالي سال لاءِ ڪرنٽ اڪائونٽ خساري جو هدف حاصل ٿي ويندو.
