ڪراچي:
پاڪستان ۾ ڪپهه جي پيداوار پنهنجي چوٽي جي اڌ کان به گهٽ ٿي وئي.
پيداوار ۾ گهٽتائي جي ڪري ملڪ کي ساليانو 2 کان 3 ارب ڊالرن جو معاشي نقصان برداشت ڪرڻو پوندو آهي جنهن ۾ اضافي درآمدات ۽ برآمداتي آمدني ۾ نقصان ٿيندو آهي.
اها ڳالهه اوورسيز انويسٽرز چيمبر آف ڪامرس اينڊ انڊسٽري پاران جاري ڪيل ”سيڊز آف گروٿ“ رپورٽ ۾ چئي وئي آهي. هي رپورٽ او آءِ سي سي آءِ جي ميمبر ڪمپنين جي راين ۽ مشاهدن تي ٻڌل آهي جيڪي زرعي شعبي ۾ شامل آهن.
رپورٽ موجب زرعي شعبو ملڪ جي مجموعي قومي پيداوار ۾ لڳ ڀڳ 23 سيڪڙو حصو ڏئي ٿو ۽ 37 سيڪڙو افرادي قوت کي روزگار فراهم ڪري ٿو، پر جديد ٽيڪنالاجي يا سيڙپڪاري جي کوٽ بدران ريگيوليٽري منظورين ۾ دير ٿيڻ ۽ متضاد پاليسين سبب پاڪستان جي زرعي پيداوار خطي جي ٻين ملڪن کان پوئتي رهجي وئي آهي.
رپورٽ موجب ڪپهه جي پيداوار، جيڪا پنهنجي عروج تي 14 ملين بيلز جي لڳ ڀڳ هئي، مالي سال 2025-26 ۾ 6.85 ملين بيلز جي لڳ ڀڳ گهٽجي وئي، جيڪا حڪومت جي 10 ملين بيلز جي هدف کان 34 سيڪڙو گهٽ آهي.
رپورٽ موجب موسمياتي تبديلي، آفتن جو حملو، خراب معيار جي ٻجن جو استعمال ۽ مناسب سائنسي متبادل فراهم ڪرڻ کانسواءِ ڪجهه زرعي ڪيميائي اجزا تي پابندي ڪپهه جي پيداوار ۾ گهٽتائي جا بنيادي سبب آهن.
رپورٽ موجب جيئن ته ٽيڪسٽائيل شعبي ملڪ جي برآمدات جو 60 سيڪڙو حصو ڏئي ٿو ۽ ان جو دارومدار ملڪي ڪپهه تي آهي، ان ڪري پيداوار کي 80 کان 9 ملين بيلز تائين بحال ڪرڻ سان پرڏيهي مٽاسٽا جي ذخيرن تي دٻاءُ گهٽ ٿي سگهي ٿو.
رپورٽ پڻ مڪئي جي شعبي جي صلاحيت کي نمايان ڪري ٿي. ان موجب گذريل ٽن ڏهاڪن ۾ هائبرڊ ٻجن جي في ايڪڙ پيداوار ۾ ٽي ڀيرا اضافو ٿيو آهي پر گذريل مهيني وفاقي ڪابينا پاران منظور ڪيل نيشنل بايو ٽيڪنالاجي پاليسي تي عملدرآمد اڃا تائين شروع نه ٿي سگهيو آهي، جنهن ڪري بايوٽيڪ ڪارن جا جديد هائبرڊ ٻج متعارف ڪرائڻ ۾ دير ٿي رهي آهي ۽ اربين ڊالرن جي ڪڻڪ ۽ جانورن جي خوراڪ جي برآمدات تي اثرانداز ٿيڻ جو امڪان آهي.
