ايران ۽ آمريڪا وچ ۾ جنگبندي ۽ امن ڳالهين کانپوءِ عالمي مارڪيٽ ۾ تيل جي قيمتن ۾ هڪ ڀيرو ٻيهر اضافو ڏٺو ويو آهي.
عالمي خابرو اداري موجب برينٽ کروڊ جي قيمت ۾ 3.3 سيڪڙو اضافو ٿيو جنهن کانپوءِ قيمت 107.68 ڊالر في بيرل تي پهچي وئي. يو ايس ويسٽ ٽيڪساس انٽرميڊيٽ خام تيل 3.6 سيڪڙو وڌي 101.61 ڊالر في بيرل ٿي ويو.
اهي ٻئي عالمي معيار ظاهر ڪن ٿا تيل جون قيمتون لڳ ڀڳ 3 سيڪڙو جي واڌ سان اڄ سومر ڏينهن. جنهن مان اندازو لڳائي سگهجي ٿو ته پيٽروليم شين جي قيمتن ۾ جلد گهٽتائي ٿيڻ واري ناهي.
ٻئي طرف سعودي آئل ڪمپني آرامڪو جي چيف ايگزيڪيوٽو امين ناصر خبردار ڪيو آهي ته جيڪڏهن آبنائے هرمز ذريعي تيل جي فراهمي متاثر ٿي ته عالمي مارڪيٽ ۾ استحڪام جي بحالي 2027 تائين ملتوي ٿي سگهي ٿي.
هن وڌيڪ چيو ته روزانو لکين بيرل تيل جي سپلاءِ متاثر ٿيڻ جو خطرو آهي، جنهن ڪري ٽرانسميشن سسٽم ڪمزور ٿي ويو آهي ۽ ان کي اڳئين حالت ۾ اچڻ ۾ گهڻو وقت لڳي سگهي ٿو.
ساڳئي طرح، جيڪڏهن آمريڪا ۽ ايران جي وچ ۾ حقيقي پيش رفت ٿي وڃي ٿي ۽ هڪ امن ڊيل تي پهچي وڃي ٿي، تيل جي قيمت فوري طور تي $ 8 کان $ 12 في بيرل تائين گهٽجي سگهي ٿي، جي ايم تجارتي تجزيه نگار ٽم واٽريئر چيو.
بهرحال، هن خبردار ڪيو ته برينٽ خام تيل فوري طور تي $ 115 في بيرل يا ان کان وڌيڪ ٿي سگهي ٿو جيڪڏهن صورتحال خراب ٿي وئي يا هرمز جي بندن جي بند ٿيڻ جو خطرو آهي.
ٻئي طرف عالمي مالياتي ادارن ۽ سيڙپڪارن به خبردار ڪيو آهي ته وچ اوڀر ۾ ڊگهي ڇڪتاڻ سان نه رڳو توانائي جي قيمتن ۾ اضافو ٿيندو پر عالمي مهانگائي، شپنگ لاڳت ۽ صنعتي پيداوار تي به اثر پوندو.
آبنائے هرمز جي بندش ۽ ايران جي جنگ ۾ به غير يقيني صورتحال سبب ايشيائي ۽ يورپي اسٽاڪ مارڪيٽن ۾ اٿل پٿل ڏسڻ ۾ آئي.
ياد رهي ته آبنائي هرمز دنيا جي اهم ترين شپنگ لين مان هڪ آهي، جتان دنيا جي تيل جي سپلاءِ جو تقريباً ٽيون حصو گذري ٿو.
ايران جي بار بار هن اهم سامونڊي رستي کي بند ڪرڻ يا محدود ڪرڻ جي ڌمڪين مارڪيٽ جي پريشاني ۾ اضافو ڪيو آهي.
